Aleteia logoAleteia logo
Aleteia
wtorek 19/10/2021 |
Bł. Jerzego Popiełuszki
Aleteia logo
home iconSztuka i podróże
line break icon

Wenecja w Głogówku! Fascynująca historia bazyliki mniejszej na Świętej Górze

EAST NEWS

Magda Jakubiak - 27.05.17

Architektura jak w Wenecji, historia jak z powieści Waldemara Łysiaka i muzyka „polskiego Mozarta”. To wszystko znajdziecie w świętogórskiej bazylice mniejszej pw. Niepokalanego Poczęcia NMP i św. Filipa Neri.

Dla wszystkich tych, którzy nie zdołali jeszcze dotrzeć do Wenecji, mam dobrą wiadomość. Nie trzeba koniecznie lecieć do północnej Italii, aby zobaczyć (moim zdaniem) drugi najpiękniejszy wenecki kościół – zaraz po bazylice św. Marka – czyli Santa Maria della Salute. Otóż powtórzenie projektu tej świątyni znajdziemy na ziemiach wielkopolskich, w Głogówku koło Gostynia. Oto świętogórska bazylika mniejsza pw. Niepokalanego Poczęcia NMP i św. Filipa Neri.

Wszystko przez żonę Zofię Konarzewską

Kiedy w 1675 roku stawiano kamień węgielny pod budowę nowego kościoła na Świętej Górze, miał być wzorowany na krakowskiej świątyni Świętych Apostołów Piotra i Pawła. Tak zadecydował sam fundator, Adam Florian Konarzewski, szlachcic zawdzięczający uzdrowienie Matce Bożej Świętogórskiej. Tymczasem nie mógł przewidzieć, że w rok później umrze, a za zmianę jego koncepcji będzie odpowiedzialny nikt inny jak jego żona.

Wdowa Zofia z Opalińskich Konarzewska postanowiła pojechać na pielgrzymkę do Włoch, gdzie dotarła m.in. do Wenecji. Tak bardzo zachwyciła się tamtejszym kościołem Santa Maria della Salute, że namówiła samego architekta, Baldassare Longhena, aby stworzył zbliżony projekt dla polskiej budowli. W Głogówku ruszyły więc prace według nowego planu, pod czujnym okiem braci Catenazzi.

Dzięki temu w II połowie XVIII wieku ukończono bazylikę na bazie ośmioboku z największą kopułą w Polsce, której wnętrze wypełniają sceny z życia św. Filipa Neri, a wystrój świątyni można oglądać, obchodząc nawę środkową przez otaczające ją kaplice.

Kościół, jako „jedyny na terenie Polski przykład pełnego importu baroku włoskiego”, wspaniale prezentuje zdobienia tak charakterystyczne dla swojej epoki i w pełni zasługuje na tytuł Pomnika Historii przyznany mu w 2008 roku przez prezydenta RP.


KOŚCIÓŁ PODWYŻSZENIA KRZYŻA W LEŚNIE

Czytaj także:
Wakacje na Kaszubach? 10 kościołów, które warto zobaczyć

Matka Boża Bolesna w studni

Zanim jeszcze obok Gostynia stanęła replika weneckiej bazyliki, wierni gromadzili się w niewielkiej kaplicy, wznosząc modlitwy do Matki Bożej Świętogórskiej. Wtedy coraz częściej słyszano o udzielanych przez nią łaskach, dlatego postanowiono zbadać ich okoliczności. Po właściwym rozeznaniu już w 1512 roku komisja potwierdziła dekretem cudowność wizerunku. To właśnie przed tym obrazem Konarzewski miał modlić się o uzdrowienie i być wysłuchanym.

Niestety, oryginał obrazu został najprawdopodobniej zniszczony w czasach reformacji, zastąpiono go zaś nowo namalowanym ok. 1540 roku. Reformacja odegrała też niemałą rolę w niesamowitej historii rzeźby Matki Bożej Bolesnej. Gotycko-renesansową pietę usilnie próbowano zniszczyć, a gdy nic nie było w stanie jej uszkodzić, wrzucono ją do studni. Dopiero po latach ukazała się nad studnią jasność i w ten sposób wierni odnaleźli figurę. Zarówno wspomniany drugi wizerunek Matki Bożej – Świętogórska Róża z Dzieciątkiem, jak i odzyskana pieta do dziś przyciągają pielgrzymów do Głogówka.

Gostyński Napoleon Bonaparte

Z bazyliką wiąże się również tajemnicza opowieść o zasięgu międzynarodowym, na której oparta jest akcja książki „Szachista” Waldemara Łysiaka. Historia dotyczy epoki napoleońskiej. Otóż jeden z ówczesnych świętogórskich księży miał być bliźniaczo podobny do Napoleona i przez to miał zostać zaangażowany w brytyjski plan porwania cesarza Francuzów. Trudno jednak znaleźć niezaprzeczalny dowód na prawdziwość tej legendy.

Co jednak jest pewne, to powiązanie Gostynia z kompozytorem Józefem Zeidlerem, który tworzył na przełomie XVIII i XIX wieku, ale jego dzieła doceniono tak naprawdę dopiero w 2006 roku, w 200 lat po śmierci wirtuoza. „Polski Mozart”, jak bywa nazywany Zeidler, swoją muzyką sakralną chciał dotrzeć do każdego słuchacza i zaangażować go w modlitwę. Pewnie by się zatem ucieszył, gdyby wiedział, że jego twórczość stała się inspiracją dla dorocznego Festiwalu Muzyki Oratoryjnej „Musica Sacromontana”.


KOŚCIOŁY POŁOŻONE NAD POLSKIM MORZEM

Czytaj także:
Wakacje nad morzem? 10 kościołów, które warto zobaczyć przy okazji niedzielnej mszy


BAZYLIKA W WAMBIERZYCACH

Czytaj także:
7 najpopularniejszych sanktuariów w Polsce [zdjęcia]

Tags:
architekturaPolska
Wesprzyj Aleteię!

Jeśli czytasz ten artykuł, to właśnie dlatego, że tysiące takich jak Ty wsparło nas swoją modlitwą i ofiarą. Hojność naszych czytelników umożliwia stałe prowadzenie tego ewangelizacyjnego dzieła. Poniżej znajdziesz kilka ważnych danych:

  • 20 milionów czytelników korzysta z portalu Aleteia każdego miesiąca na całym świecie.
  • Aleteia ukazuje się w siedmiu językach: angielskim, francuskim, włoskim, hiszpańskim, portugalskim, polskim i słoweńskim.
  • Każdego miesiąca nasi czytelnicy odwiedzają ponad 50 milionów stron Aletei.
  • Prawie 4 miliony użytkowników śledzą nasze serwisy w social mediach.
  • W każdym miesiącu publikujemy średnio 2 450 artykułów oraz około 40 wideo.
  • Cała ta praca jest wykonywana przez 60 osób pracujących w pełnym wymiarze czasu na kilku kontynentach, a około 400 osób to nasi współpracownicy (autorzy, dziennikarze, tłumacze, fotografowie).

Jak zapewne się domyślacie, za tymi cyframi stoi ogromny wysiłek wielu ludzi. Potrzebujemy Twojego wsparcia, byśmy mogli kontynuować tę służbę w dziele ewangelizacji wobec każdego, niezależnie od tego, gdzie mieszka, kim jest i w jaki sposób jest w stanie nas wspomóc.

Wesprzyj nas nawet drobną kwotą kilku złotych - zajmie to tylko chwilę. Dziękujemy!

Modlitwa dnia
Dziś świętujemy...




Top 10
1
Łukasz Kobeszko
Na swoje wesele zaprosili… 160 ubogich! „Było tak, jak marzyliśmy...
2
MARIAN MARKIEWICZ
Anna Gębalska-Berekets
„Marianku, a ostrzygłbyś mnie, żebym jakoś na tym konklawe wygląd...
3
KOMUNIA NA RĘKĘ
Michał Lubowicki
Spór o Komunię św. na rękę: to coś o wiele poważniejszego niż tyl...
4
SNOWFLAKE
Joanna Operacz
Pokolenie płatków śniegu. Każdy jest wyjątkowy, wszyscy (zbyt) de...
5
Francisco Veneto
Papież Franciszek o działaniu diabła: „Nie boję się tego powiedzi...
6
SĘDZIA JUDGE FRANK
Ewa Rejman
Żeby skończyć studia, czyścił buty. „Najsympatyczniejszy sędzia ś...
7
BIBLE
Redakcja
Modlitwa dla ciebie na dziś 15 października
Zobacz więcej
Newsletter
Aleteia codziennie w Twojej skrzynce e-mail