Aleteia logoAleteia logo
Aleteia
sobota 31/10/2020 |
Św. Alfonsa Rodrigueza
home iconDuchowość
line break icon

Czy chrześcijanin może być hygge hedonistą? Między Epikurem a Koheletem

Shutterstock

Łukasz Kachnowicz - publikacja 11.08.17

Księga Koheleta mówi: „Oto, co ja uznałem za dobre: że piękną jest rzeczą jeść i pić, i szczęścia zażywać przy swojej pracy”. A potem pisze o marności tego świata. Jak to połączyć?

Nie ma jednej chrześcijańskiej sztuki życia i nie można powiedzieć, że tylko taki czy inny styl jest słuszny. Każdy z nas jest różny i jest czymś oczywistym, że nie wszyscy odnajdą się w tym samym sposobie przeżywania życia.

Chrześcijaństwo posiada jednak zdolność akomodacji, czyli przystosowania do istniejących tradycji kulturowych, systemów filozoficznych, odnajdywania z nimi punktów stycznych, wchodzenia w dialog z rzeczywistością. Ostatnimi czasy coraz bardziej popularny staje się styl życia wywodzący się z Dani – „hygge”.

Co to jest hygge

Najkrócej można powiedzieć, że to sztuka szczęścia. Szczęścia czerpanego z drobnych przyjemności, przeżywania codziennych rytuałów np. porannej kawy czy rodzinnych kolacji. To czerpanie radości ze spotkań z przyjaciółmi, odpoczynku w samotności, docenienie drobnych codziennych rzeczy, chwil, które przynoszą poczucie szczęścia.




Czytaj także:
Hygge! Duński sposób na szczęście

Marie Tourell Søderberg, autorka książki „Hygge. Duńska sztuka szczęścia” pisze, że to „te momenty, w których czuliśmy się w pełni w zgodzie ze sobą i ze światem, kiedy wypełniał nas wewnętrzny spokój i zadowolenie płynące z bycia tu i teraz”. Hygge bazuje na prostocie, naturalności, minimalizmie, harmonii. Jest filozofią, stylem życia, który wyraża się w wielu aspektach od posiłków, aż po sposób urządzenia domu.

Także u nas coraz bardziej popularne jest sięganie do skandynawskich wzorców, choćby w urządzaniu domu. Kto z nas nie ma czegoś z Ikei? Prosty, minimalistyczny styl pojawia się coraz częściej w naszych domach, w biurach czy restauracjach. Czy przeżywająca swój boom sztuka szczęścia opierająca się na czerpaniu przyjemności z życia jest przejawem ukrytego w nas hedonizmu?

Czy chrześcijanin może być hedonistą?

Ciekawe, jakie macie pierwsze skojarzenie z tym słowem. Ja do tej pory miałem negatywne. Byłem przekonany, że hedonizm to bezwarunkowehołdowanie przyjemności, aż po najniższe instynkty i wszelkie zachcianki. Hedonizm i chrześcijaństwo? Nigdy w życiu, to dwa przeciwieństwa.

Otóż, niekoniecznie. Okazuje się, że hedonizm jako myśl filozoficzna, ma różne odmiany. Jest hedonizm skrajny, który uznał przyjemność za największe dobro, do którego należy dążyć bezwzględnie. I tego ożenić z chrześcijaństwem się nie da.

Szczęście według Epikura

Był jednak taki grecki filozof, który nazywał się Epikur. On także mówił o przyjemności jako o dobru. Dla Epikura i jego uczniów nie oznacza ona jednak oddawania się łatwym rozkoszom, ale szczęście, które osiągnąć można poprzez mądrość, doskonalenie swego umysłu i praktykowanie cnoty.

Przyjemność nie jest tu rozpasaniem, ale wręcz przeciwnie wiąże się z roztropnym korzystaniem z życia, z umiarkowaniem, a nawet z ubóstwem. Epikurejczycy głoszą, że dobre i dające szczęście życie to życie zgodne z naturą, które prowadzi do pełnego, niezmąconego i radosnego spokoju duszy.




Czytaj także:
Przyjemne doświadczenia dodają życiu uroku. Do rozwoju prowadzą bolesne doświadczenia.

Człowiek powinien dążyć do tego, aby zawsze i wszędzie działać zgodnie z naturą, a tym samym, aby jego postępowanie miało zawsze na celu jakieś dobro. Dla znalezienia prawdziwej, czyli trwałej przyjemności czasami trzeba jednak znosić cierpienia i przykrości, aby tym pełniejsze było to, co przyjemne.

Ideał człowieka

Ideałem człowieka u epikurejczyków jest mędrzec, który:

„Posiada władzę zarówno nad swymi namiętnościami, jak i nad umysłem, wie, jak posłużyć się rozumem dla opanowania strachu czy zwalczania przesądów, zna prawa natury i nieobcy mu jest porządek, jest wolny i nic go nie przeraża ani nie dziwi, nic go ze sobą nie wiąże i zarazem wszystko go łączy ze światem i z całą ludzkością, wie co dlań możliwe i niemożliwe, co godziwe, a co niegodne, obojętne mu są zaszczyty, nie ma próżnych nadziei ani nieprzewidzianych rozczarowań, kieruje się rozumem, ale i trzyma go na uwięzi, wie bowiem, że nie można żyć przyjemnie, nie żyjąc rozumnie, pięknie i sprawiedliwie, ani też żyć rozumnie, pięknie i sprawiedliwie nie żyjąc przyjemnie” (Zygmunt Król, „Epikureizm”).

Szczęście i marność według Koheleta

Starotestamentalna Księga Koheleta mówi: „Oto, co ja uznałem za dobre: że piękną jest rzeczą jeść i pić, i szczęścia zażywać przy swojej pracy, którą się człowiek trudzi pod słońcem, jak długo się liczy dni jego życia, których mu Bóg użyczył: bo to tylko jest mu dane”. (Koh 5, 17). Autor biblijny mówi o zażywaniu szczęścia jako czymś dobrym, choć powie także, że to jest jedna z marności tego świata.

Przestrzega on przed nadmiernym przywiązaniem do dóbr, zaszczytów i przyjemności tego świata podkreślając, że to tylko marność, ale wcale nie oznacza to, że Kohelet idzie w stronę odrzucenia przyjemności. Wręcz przeciwnie – dystans, z którym do nich podchodzi pozwala czerpać szczęście z życia w wolności i z mądrością, podobną do epikurejskiej mądrości życia przyjemnego.




Czytaj także:
Wojna postu z karnawałem?

„Nuże więc! W weselu chleb swój spożywaj i w radości pij swoje wino! Bo już ma upodobanie Bóg w twoich czynach. Każdego czasu niech szaty twe będą białe, olejku też niechaj na głowę twoją nie zabraknie! Używaj życia z niewiastą, którąś ukochał, po wszystkie dni marnego twego życia, których ci [Bóg] użyczył pod słońcem. Po wszystkie dni twej marności!” (Koh 9, 7-9).

Wieść życie ciche i spokojne

Jest wyraźna nić porozumienia między hedonizmem epikurejczyków, mądrością życia Koheleta i sztuka szczęścia hygge. Czy chrześcijanin może więc być hygge hedonistą? Uważam, że tak.

W Wielki Piątek Kościół rozpoczyna uroczystą modlitwę powszechną wezwaniem: „Módlmy się, najmilsi, za święty Kościół Boży: niech nasz Bóg i Pan obdarzy go pokojem i jednością i strzeże go na całej ziemi, a nam pozwoli wieść życie ciche i spokojne na chwałę Boga Ojca wszechmogącego”.

Wieść życie ciche i spokojne na chwałę Boga Ojca wszechmogącego. Czemu by nie miało ono być w stylu hygge, z mądrością Epikura i Koheleta?

Wesprzyj Aleteię!

Jeśli czytasz ten artykuł, to właśnie dlatego, że tysiące takich jak Ty wsparło nas swoją modlitwą i ofiarą. Hojność naszych czytelników umożliwia stałe prowadzenie tego ewangelizacyjnego dzieła. Poniżej znajdziesz kilka ważnych danych:

  • 20 milionów czytelników korzysta z portalu Aleteia każdego miesiąca na całym świecie.
  • Aleteia jest aktualizowana codziennie i publikowana w ośmiu językach: po francusku, angielsku, arabsku, włosku, hiszpańsku, portugalsku, polsku i słoweńsku.
  • Każdego miesiąca nasi czytelnicy odwiedzają ponad 50 milionów stron Aletei.
  • Prawie 4 miliony użytkowników śledzą nasze serwisy w social mediach.
  • W każdym miesiącu publikujemy średnio 2 450 artykułów oraz około 40 wideo.
  • Cała ta praca jest wykonywana przez 60 osób pracujących w pełnym wymiarze czasu na kilku kontynentach, a około 400 osób to nasi współpracownicy (autorzy, dziennikarze, tłumacze, fotografowie).

Jak zapewne się domyślacie, za tymi cyframi stoi ogromny wysiłek wielu ludzi. Potrzebujemy Twojego wsparcia, byśmy mogli kontynuować tę służbę w dziele ewangelizacji wobec każdego, niezależnie od tego, gdzie mieszka, kim jest i w jaki sposób jest w stanie nas wspomóc.

Wesprzyj nas nawet drobną kwotą kilku złotych - zajmie to tylko chwilę. Dziękujemy!

Tags:
filozofiaPismo Święteszczęście
Modlitwa dnia
Dziś wspominamy świętego...





Top 10
Philip Kosloski
5 świętych, których ciała nie uległy rozkłado...
Theresa Aletheia Noble
Dobra spowiedź. 10 cennych rad od księży
Mathilde de Robien
Imiona, które noszą w sobie pieczęć Boga. Moż...
ABORCJA
Michał Lubowicki
Twoja wiara nie ma nic do rzeczy w kwestii ab...
PAPIEŻ PRZYTULA CHOREGO MĘŻCZYZNĘ
Marine Soreau
„Papież nie bał się mnie objąć”. Opowieść czł...
ST JOSEPH,THE WORKER CARPENTER, JESUS,CHILDHOOD OF CHRIST
Philip Kosloski
Ta starożytna modlitwa do św. Józefa podobno ...
Redakcja
Cytat z Biblii dla ciebie na dziś [28 paździe...
Zobacz więcej
Newsletter
Aleteia codziennie w Twojej skrzynce e-mail