Aleteia logoAleteia logo
Aleteia
czwartek 16/09/2021 |
Świętych Cypriana i Korneliusza
home iconDuchowość
line break icon

Ks. Grzywocz: podstawą dojrzałej więzi z Bogiem i człowiekiem jest słuchanie

SŁUCHANIE

Cristina Gottardi/Unsplash | CC0

Wydawnictwo Salwator - 08.01.20

Gdy pewnego dnia do jednego z ojców pustyni przyszedł inny ojciec i zapytał: „Dlaczego dzisiaj ojcowie nie mają słowa, które trafiałoby do ludzi i poruszało ich serca?”, usłyszał odpowiedź: „Ponieważ nie umieją słuchać”. Poprzez słuchanie dokonuje się o wiele więcej, niż możemy przypuszczać.

Doświadczenie słuchania odgrywa niezwykle ważną rolę w naszym życiu. Na różnych jego płaszczyznach, osobistych czy zawodowych, doceniamy wartość uważnego ucha, które pomaga nam budować serdeczne i dojrzałe więzi.


KRZYSZTOF GRZYWOCZ

Czytaj także:
Malarka, która obrazami żegna się z ks. Krzysztofem Grzywoczem i próbuje uporać się ze stratą [galeria]

Pochodzimy z różnych środowisk, pełnimy inne funkcje, pracujemy w różnych zawodach, ale przekonanie o wartości daru słuchania pozostaje wspólne. Można przeczytać wiele książek o słuchaniu i zaliczyć kilka kursów z komunikacji interpersonalnej, a w rzeczywistości ranić innych nieumiejętnością słuchania.

Gdy przed wielu laty kończyłem studia doktoranckie na Katolickim Uniwersytecie Lubelskim, pewna kobieta podarowała mi mały obraz. Przedstawiał on twarz Maryi z delikatnie odsłoniętym uchem – to Matka Boża cierpliwie słuchająca. Obraz inspirowany jest wizerunkiem Maryi z sanktuarium w Rokitnie.

Usłyszałem wtedy słowa: „Niech Maryja, cierpliwie słuchająca, będzie patronką księdza pracy”. Przez wiele lat mojej posługi ojca duchownego w Wyższym Seminarium Duchownym w Opolu ten obraz towarzyszył mi w pracy związanej głównie ze słuchaniem. Często patrzę na ten obraz i mówię: „Maryjo, Matko cierpliwie słuchająca, módl się za nami”.

Od samego początku chrześcijaństwa, już u pierwszych ojców Kościoła, szczególnie w doświadczeniu ojców pustyni, zakorzenione było przekonanie, że podstawą duchowości, założeniem dojrzałej więzi z Bogiem i z człowiekiem, jest słuchanie. Pozostało wiele świadectw z tamtych czasów, które są przykładem tego przekonania.

Gdy pewnego dnia do jednego z ojców pustyni przyszedł inny ojciec i zapytał: „Dlaczego dzisiaj ojcowie nie mają słowa, które trafiałoby do ludzi i poruszało ich serca?”, usłyszał odpowiedź: „Ponieważ nie umieją słuchać”.

Mądrość tej odpowiedzi wyraża się w podwójnej możliwości jej interpretacji. Odnosi się do potencjalnych odbiorców, którzy nie umieją słuchać, ale także do ojców – głosicieli słowa – naznaczonych podobną nieumiejętnością. Kto sam nie potrafi słuchać, nie trafi do serca słuchaczy. Ojcowie nie mają słowa, słowa z mocą, ponieważ nie słuchają. Ale też nie ma osób, które posiadałyby tę umiejętność. Słuchanie jest wydarzeniem dwustronnym, rodzi się ze słuchania i spotyka się z nim.


KRZYSZTOF GRZYWOCZ

Czytaj także:
Ks. Krzysztof Grzywocz: Bóg nie opuszcza ludzi mocno zranionych

Poprzez słuchanie dokonuje się o wiele więcej, niż możemy przypuszczać – pogłębiają się nasze relacje i uzdrawia się to, co je niszczy. Uczymy się go długo. Nie jest to umiejętność zdobywana szybko i raz na zawsze, lecz pokorny proces, który występuje na wszystkich etapach życia. Tej szkole towarzyszą także doświadczenia popełnionych błędów i upokorzenia spowodowane rozczarowaną przemądrzałością, która przekonana była o łatwości słuchania.

Dobrze przyjęte upokorzenie pogłębia umiejętność słuchania i pozwala pokornie wrócić do początku, do zasad, które wydawały się kiedyś takie proste i oczywiste. Upokorzeni nie są poniżeni. Upokorzenie jest znakiem miłości Boga. „Dobrze, Panie, że mnie upokorzyłeś” – czytamy w jednym z psalmów.

Często wracam do zajęć w Krakowie prowadzonych przez Toma Andersena. Należy on do grona wybitnych psychiatrów i humanistów. Działał głównie w północnej Norwegii. Tom Andersen opowiadał historię pewnej pacjentki ze szpitala psychiatrycznego. Nosiła ona czerwoną bluzkę, którą często zdejmowała. Personel miał kłopot: co zrobić? Pomogli jej się ubrać, a ona znowu, na oczach innych pacjentów, bluzkę zdejmuje.

Zebrali się psychiatrzy, psycholodzy i próbują to zachowanie zrozumieć. Może matka, która wzbudza w niej agresję, nosiła czerwoną bluzkę, może czerwony kolor kojarzy się jej z jakimś nieprzyjemnym wydarzeniem? Pojawiały się różne teorie, interpretacje, a Tom Andersen mówi: „Zmieńcie jej tę bluzkę”. Okazało się, że podrażniał ją materiał. Można próbować zrozumieć człowieka, nie patrząc na niego. Takie upokorzenia dobrze robią ludziom, którzy uczą się słuchania. Droga do miłości jest także drogą przez takie doświadczenia.

Umiejętność słuchania jest z jednej strony rzeczywistością teologiczną, darem Boga, ale z drugiej jest wynikiem ludzkiej pracy i przemyślanej aktywności. O ważności słuchania przypomina nam symbolika ludzkiej twarzy. Mamy bowiem jedne usta (mówienie), ale dwoje uszu (słuchanie). Usta można zamknąć, uszy natomiast nie mają powiek – są niejako zawsze otwarte, nieustannie słuchają.

Ks. Krzysztof Grzywocz, „Sztuka Słuchania” (Zeszyty Formacji Duchowej, fragmenty), wyd. Salwator.


Ksiądz Krzysztof Grzywocz

Czytaj także:
Przepis na szczęśliwe życie według ks. Grzywocza

Tags:
rozwój duchowy

Wesprzyj Aleteię!

Jeśli czytasz ten artykuł, to właśnie dlatego, że tysiące takich jak Ty wsparło nas swoją modlitwą i ofiarą. Hojność naszych czytelników umożliwia stałe prowadzenie tego ewangelizacyjnego dzieła. Poniżej znajdziesz kilka ważnych danych:

  • 20 milionów czytelników korzysta z portalu Aleteia każdego miesiąca na całym świecie.
  • Aleteia ukazuje się w siedmiu językach: angielskim, francuskim, włoskim, hiszpańskim, portugalskim, polskim i słoweńskim.
  • Każdego miesiąca nasi czytelnicy odwiedzają ponad 50 milionów stron Aletei.
  • Prawie 4 miliony użytkowników śledzą nasze serwisy w social mediach.
  • W każdym miesiącu publikujemy średnio 2 450 artykułów oraz około 40 wideo.
  • Cała ta praca jest wykonywana przez 60 osób pracujących w pełnym wymiarze czasu na kilku kontynentach, a około 400 osób to nasi współpracownicy (autorzy, dziennikarze, tłumacze, fotografowie).

Jak zapewne się domyślacie, za tymi cyframi stoi ogromny wysiłek wielu ludzi. Potrzebujemy Twojego wsparcia, byśmy mogli kontynuować tę służbę w dziele ewangelizacji wobec każdego, niezależnie od tego, gdzie mieszka, kim jest i w jaki sposób jest w stanie nas wspomóc.

Wesprzyj nas nawet drobną kwotą kilku złotych - zajmie to tylko chwilę. Dziękujemy!

Modlitwa dnia
Dziś świętujemy...




Top 10
1
Dominika Cicha-Drzyzga
Miało być skromnie, wyszło jak z bajki. Niezwykły ślub bezdomnych
2
TAMING TRIPLETS
Annalisa Teggi
Będąc w ciąży, zaszła w kolejną. Niezwykła historia życia 3 dziew...
3
STEFANIA I WŁADYSŁAW ZARZYCCY
Dominika Cicha-Drzyzga
„Mężu, dłużej chyba nie wytrzymam…” Niezłomni Stefania i Władysła...
4
NIEDZIELNA MSZA ŚWIĘTA
Michał Lubowicki
Opuściłem niedzielną mszę. Muszę od razu iść do spowiedzi?
5
Iwona Flisikowska
Pani Zosia ma 100 lat i jest mamą 12 dzieci. 4 córki poszły do za...
6
Michał Lubowicki
Dwie modlitwy podyktowane przez samą Maryję. Obydwie niezwykle ak...
7
Michał Lubowicki
Kulminacyjny punkt spowiedzi: słowa formuły rozgrzeszenia oraz dw...
Zobacz więcej
Newsletter
Aleteia codziennie w Twojej skrzynce e-mail