Aleteia logoAleteia logo
Aleteia
sobota 28/11/2020 |
Św. Stefana Młodszego
home iconWiedziałeś o tym?
line break icon

Litania loretańska w „elfiej łacinie” Tolkiena

idreamlikecrazy/CC

Katolicka Agencja Informacyjna - 01.05.20

Autor "Władcy Pierścieni" rozpoczął, a ks. Kossowski dokończył przekład modlitw katolickich na język quenya.

„Tári Pellenórëo”, Królowo Polski – takim wezwaniem w języku quenya kończy się Litania loretańska. Pasjonaci świata wykreowanego przez Johna Ronalda Reuela Tolkiena dziś modlą się również w języku, który stworzył wybitny pisarz, autor m.in. „Władcy Pierścieni”.

Tolkien, profesor, wybitny autor i naukowiec, a jednocześnie pobożny wierny Kościoła katolickiego w Anglii, przełożył na wymyślony przez siebie język quenya modlitwy katolickie, m.in. „Ojcze nasz”, „Zdrowaś, Maryjo”, „Pod Twoją obronę”, a nawet część Litanii loretańskiej. Analiza tekstu i kontekstu wskazuje, że przekład powstał w latach 50. XX wieku. Sama litania została przetłumaczona przez Tolkiena tylko w małym fragmencie – czytamy na stronie http://www.elendilion.pl. Ten przekład w ramach ćwiczenia języka quenya dokończył ks. Michał Kossowski jeszcze jako młody chłopak (pod pseudonimem Beren).

„Dziś jest to nie tylko ciekawostka lingwistyczna, ale też sposób modlitwy polskich tolkienistów, którzy przygotowali cały zbiór katolickich modlitw w języku Tolkiena, w tym układ różańca” – powiedział KAI Ryszard Derdziński, redaktor tolkienowskiego Elendilionu.

Rękopis Tolkiena z quenejskim tłumaczeniem fragmentu Litanii loretańskiej został opublikowany w 44. numerze czasopisma Vinyar Tengwar (z czerwca 2002 r.). Jest to spersonalizowana karta pocztowa z nadrukowanym napisem „From Professor J.R.R. Tolkien, Merton College, Oxford” i z zapisanymi ręcznie w quenya modlitwami: „Ojcze nasz”, „Zdrowaś, Maryjo”, „Pod Twoją obronę” i Litanią loretańską.

Poniżej zamieszczamy Litanię loretańską, której tłumaczenie na język quenya rozpoczął Tolkien, a dokończył ks. Kossowski:

„Arcandë Loreto” (‚Błaganie/Litania z Loreto’)

Heru, órava omessë.

A Hrísto, órava omessë.

Héru, órava omessë.

A Hrísto, ámë hlarë.

A Hrísto, ámë etehlarë.

Atar meneldëa, Eru,

órava omessë.

A Eruion, Mardorunando, Eru,

órava omessë.

A Airefëa Eru,

órava omessë.

A Airë Neldië, Eru Er,

órava omessë.

A Airë María, – arca atarmë –

Airë Eruontarië,

Airë Wendë mi Wenderon,

Amillë Hrísto,

Amillë Eruva Hostalë, (‘Bożego Zgromadzenia’)

Amillë Eruva lissëo,

Amillë ampoica,

Amillë vénëa,

Amillë alappina, (‘nietknięta’)

Amillë arta, (‘szlachetna’)

Amillë *ilúcarëa, (adj. ‘ il-úcarë-a’ – ‘*niewinna’)

Amillë ammanë, (‘najlepsza’)

Amillë Mára Quetto, (‘dobrego słowa’)

Amillë Ontaro,

Amillë Etelehtaro,

Wendë Assaila,

Wendë Alcarin, (‘chwalebna’)

Wendë Istaina, (‘znana – sławna’)

Wendë Vala, (‘można – potężna’)

Wendë Apsenena,

Wendë Voronda,

Ceniehyellë Failiëo, (‘cen-ië-hyellë’)

Mahalma Ingolëo, (‘ingolë’ – archaizm)

Tyarië Alasselmo,

Mirroanwë fairëa,

Mirroanwë hantalëo,

Mirroanwë Erëa *erunduriëo, (‘eru-ndur-ië’)

Losillë Muina,

Mindon Navindova,

Mindon Axollo Andamundava,

Coa Laurëa,

Marcirya Eruva Nilmëo,

Ando Erumano,

Él arinya, (‘él’ – archaizm)

Envinyatië laiwo,

Ortírië úcarindoron,

Alassë harninaron, (‘szczęście zranionych’)

Sámë Hrístova liëo, (‘ludu Chrystusa’)

Tári Valaron, ( w sensie ‘aniołów’)

Tári *Valataron, (lub: Minyataron, Nosseheruron – patriarcha – ‘praojciec’> ‘wódz klanów’)

Tári Tercánoron, (‘tercáno’ – ‘herold’, może: Apacánoron?)

Tári *Mentamoron, [pl. gen. ‘Apostoł’, gr ‘apóstolos’ – ‘wysłaniec’ (‘menta’ +’mo’)]

Tári Nwalyainaron, (‘nwalya-ina’ – ‘umęczony’)

Tári Voronwion, (‘wiernych’)

Tári Wendion,

Tári Ilyo Aimoron,

Tári ú Minya Úcarëo nostaina,

Tári Erumanenna tultaina, (tulta-)

Tári Anairë *Olosilliëo, [‚losille’ – ‚róża’, jak w: lassë>olassië (*Losilleono?)]

Tári nossëo,

Tári sérëo,

Tári Pellenórëo. (tylko w polskiej litanii)

Eulë Eruva, i aumapalyë úcari ambaro,

ámen apsenë, Heru.

Eulë Eruva, i aumapalyë úcari ambaro,

ámë etehlarë, Heru.

Eulë Eruva, i aumapalyë úcari ambaro,

órava omessë.

Arca atarmë, Airë Eruontarië,

Polien nalmë valdë vandaron Hrísto.

Ámen arcë

Anta men núrorelyan, Heru Eru, ná alya as vorima alwë fëo ar hravo: ar terë alcarinqua arcandë Anairëo Marío, voro Wendëo, ámë etelehtë nyérerello ar anta vorima alassë.

Terë Hrísto Herulmo.

Násië.


JRR TOLKIEN

Czytaj także:
10 cytatów z J.R.R. Tolkiena. Zainspiruj się literaturą najwyższej klasy!




Czytaj także:
Przodkowie J.R.R. Tolkiena pochodzili… z Gdańska

Tags:
modlitwaTolkien
Wesprzyj Aleteię!

Jeśli czytasz ten artykuł, to właśnie dlatego, że tysiące takich jak Ty wsparło nas swoją modlitwą i ofiarą. Hojność naszych czytelników umożliwia stałe prowadzenie tego ewangelizacyjnego dzieła. Poniżej znajdziesz kilka ważnych danych:

  • 20 milionów czytelników korzysta z portalu Aleteia każdego miesiąca na całym świecie.
  • Aleteia jest aktualizowana codziennie i publikowana w ośmiu językach: po francusku, angielsku, arabsku, włosku, hiszpańsku, portugalsku, polsku i słoweńsku.
  • Każdego miesiąca nasi czytelnicy odwiedzają ponad 50 milionów stron Aletei.
  • Prawie 4 miliony użytkowników śledzą nasze serwisy w social mediach.
  • W każdym miesiącu publikujemy średnio 2 450 artykułów oraz około 40 wideo.
  • Cała ta praca jest wykonywana przez 60 osób pracujących w pełnym wymiarze czasu na kilku kontynentach, a około 400 osób to nasi współpracownicy (autorzy, dziennikarze, tłumacze, fotografowie).

Jak zapewne się domyślacie, za tymi cyframi stoi ogromny wysiłek wielu ludzi. Potrzebujemy Twojego wsparcia, byśmy mogli kontynuować tę służbę w dziele ewangelizacji wobec każdego, niezależnie od tego, gdzie mieszka, kim jest i w jaki sposób jest w stanie nas wspomóc.

Wesprzyj nas nawet drobną kwotą kilku złotych - zajmie to tylko chwilę. Dziękujemy!

Modlitwa dnia
Dziś wspominamy świętego...





Top 10
WIGILIA W PANDEMII
Katolicka Agencja Informacyjna
Rząd: święta na nie więcej niż 5 osób. Jest p...
Theresa Aletheia Noble
Dobra spowiedź. 10 cennych rad od księży
Stojan Adašević
Anna Gębalska-Berekets
Wykonywał nawet 35 aborcji dziennie. I wtedy ...
Redakcja
Cytat z Biblii dla ciebie na dziś [26 listopa...
Redakcja
Modlitwa dla ciebie na dziś [24 listopada]
BIBLE
Redakcja
Cytat z Biblii dla ciebie na dziś [25 listopa...
JAN ZIEJA
Wydawnictwo ZNAK
Zabijali i przychodzili do niego do spowiedzi...
Zobacz więcej
Newsletter
Aleteia codziennie w Twojej skrzynce e-mail