Aleteia logoAleteia logo
Aleteia
piątek 04/12/2020 |
Św. Barbary
home iconDuchowość
line break icon

Eucharystyczne Q&A na Boże Ciało. O skarbie naszej wiary powinniśmy wiedzieć wszystko

MSZA ŚWIĘTA

Anneka | Shutterstock

Ks. Michał Lubowicki - 11.06.20

Ile razy dziennie można przyjąć Komunię? Po połknięciu – jak długo hostia pozostaje Ciałem Pańskim? Wino mszalne powinno być białe czy czerwone? Czy Najświętszy Sakrament wolno przechowywać poza tabernakulum?

1Kiedy Ciało i Krew Chrystusa przestają być już Ciałem i Krwią?

Wtedy, gdy przestają mieć materialną postać chleba i wina. Czyli właściwie chwilę po spożyciu. To dość ważne – także w kontekście sporów związanych z pandemią o to, czy Pan Jezus w Komunii „zaraża” czy nie – że realna i substancjalna obecność Chrystusa w Eucharystii do ostatniej chwili jej trwania wiąże się wedle nauczania Kościoła z fizyczną formą materii sakramentu. Czyli kiedy Chleb Eucharystyczny traci formę i właściwości chleba, a Krew wina, przestajemy też mówić o realnej i substancjalnej obecności Pana Jezusa. Nie znaczy to jednak, że On – po przyjęciu Komunii – nie jest w nas nadal obecny.


CZĘŚCI MSZY ŚWIĘTEJ

Czytaj także:
Msza święta krok po kroku. Obrazowo i w skrócie tłumaczymy jej części

2A co się dzieje, kiedy ksiądz upuści Ciało Pańskie lub rozleje Krew?

W obu przypadkach należy starannie zebrać/wytrzeć najmniejsze drobinki (fachowo nazywa się je partykułami). Upuszczoną hostię kapłan spożywa lub odkłada do niewielkiego naczynka wypełnionego wodą, które powinno stać przy tabernakulum. Tam, w wodzie, konsekrowana hostia ulega rozpuszczeniu. Wraz z rozpuszczeniem się przestaje być Ciałem Pańskim.

Bielizna liturgiczna, którą posłużono się do wytarcia rozlanej Krwi Pańskiej powinna zostać najpierw namoczona w wodzie bez detergentów, a następnie tę wodę powinno się wylać z czcią w miejsce, którego nikt nie podepcze. Tak zresztą powinno się postępować przy każdym praniu bielizny liturgicznej. Kiedyś starannie tego przestrzegano.

Co ciekawe, w Kościele prawosławnym, jeśli kapłanowi zdarzy się rozlać Krew Pańską, to na jakiś czas odsuwa się go od sprawowania liturgii. Nie tyle „za karę”, co dla „uspokojenia”. W jednej z konferencji biskup Jerzy Pańkowski porównał rozlanie Krwi Pańskiej przez kapłana do poronienia dziecka przez kobietę.

3Czy każdy ksiądz musi codziennie odprawić mszę?

Nie. Przepisy kościelne zawarte w Kodeksie Prawa Kanonicznego mówią, że „kapłani powinni często odprawiać, a zaleca się usilnie codzienne odprawianie”, niemniej formalnie ksiądz nie ma obowiązku odprawić codziennie mszy. Nawet w niedzielę. Wtedy – jak wszyscy wierni – również powinien w niej uczestniczyć, ale obowiązku odprawienia nie ma.

4Czy ksiądz może odprawić mszę sam dla siebie?

De facto nigdy nie odprawia jej sam dla siebie. Sprawowanie Eucharystii zawsze jest czynnością Chrystusa i całego Kościoła, a kapłan sprawujący Eucharystię wypełnia w ten sposób swoje główne zadanie. Niemniej „bez słusznej i uzasadnionej przyczyny” (jak to ujmuje Kodeks) ksiądz nie powinien odprawiać mszy bez udziału w niej choćby jednego wiernego.

5Od jakiego wieku można udzielać dzieciom Komunii św.?

Chodzi nie tyle o wiek, co o ich zdolność rozumienia, czym jest Eucharystia. Minimalnym warunkiem dopuszczenia do Komunii jest zdolność dziecka do odróżnienia Ciała Chrystusa od zwykłego chleba i (co za tym idzie) przyjęcia Najświętszego Sakramentu z należnym szacunkiem. Stąd możliwość dopuszczenia do tzw. wczesnej (lub „wcześniejszej”) Komunii św. – tzn. przed osiągnięciem wieku określonego przez Konferencję Episkopatu danego kraju.

6Czy ksiądz może odmówić komuś udzielenia Komunii św.?

Tak, o ile ma pewność, że ten ktoś jest nieochrzczony, ekskomunikowany lub trwa z uporem w jawnym grzechu ciężkim. W praktyce jest to bardzo trudne do stwierdzenia w momencie, gdy ten ktoś podchodzi właśnie do Komunii, więc takie sytuacje zdarzają się niezmiernie rzadko.

7Czy Komunię można przyjmować tylko raz dziennie?

Nie. Ktoś, kto już raz przyjął danego dnia Komunię, może przyjąć ją raz jeszcze, ale jedynie podczas mszy świętej, w której uczestniczy. Także umierający może przyjąć Komunię po raz drugi danego dnia – także poza mszą – jako wiatyk.




Czytaj także:
Komunia Święta „na wynos”. Kto może dotykać Ciała Chrystusa?

8Ile trwa post eucharystyczny i czy jest obowiązkowy?

Post eucharystyczny według obecnie obowiązujących przepisów trwa godzinę (przed przyjęciem Komunii, nie przed rozpoczęciem mszy) i polega na powstrzymaniu się od spożywania pokarmów i napojów poza wodą i lekami. Nie obowiązuje osób w podeszłym wieku, chorych i opiekujących się nimi, a także księdza odprawiającego w danym dniu kolejną (ale nie pierwszą tego dnia) mszę. Dla pozostałych jest obowiązkowy i co do zasady nie ma możliwości dyspensowania od niego.

9Czy do sprawowania mszy potrzebne jest jakieś specjalne wino? Czy musi być białe?

Nie. Co do wina używanego do mszy istnieją tylko dwa wymogi: 1) ma to być wino naturalne z owocu winnego (z winogron); 2) ma być niezepsute. Może być białe albo czerwone, słodkie albo wytrwane. To obojętne. Również zawartość alkoholu nie jest ściśle określona (byle nie było to wino „wzmacniane” jak na przykład porto). Najczęściej używa się wina białego ze względów praktycznych (mniej brudzi tzw. bieliznę liturgiczną). Zaleca się, by wino mszalne nabywać od dostawców, którzy posiadają atest wydany przez odpowiednie władze kościelne, a to celem zyskania pewności, że nabyte wino jest rzeczywiście naturalnym winem gronowym.

10A chleb?

Do sprawowania Eucharystii używa się wyłącznie chleba czysto pszennego. Powinien być świeżo upieczony, aby uniknąć niebezpieczeństwa zepsucia. W tradycji łacińskiej jest to zawsze chleb przaśny („niewyrośnięty” jak żydowska maca, z której „wyewoluował” nasz opłatek – choć była to długa droga).

11A naczynia liturgiczne muszą być pozłacane?

Naczynia liturgiczne powinny być wykonane z metali szlachetnych lub innych materiałów uważanych za szlachetne. Jeśli wykonane są z materiału ulegającego korozji lub mniej szlachetnego niż złoto, powinny być – co do zasady – przynajmniej pozłocone wewnątrz.

12Czy ksiądz może konsekrować chleb i wino poza mszą świętą lub jedną postać bez drugiej?

Teoretycznie tak, ale nawet w ostatecznej konieczności nie należy tego robić. Kodeks Prawa Kanonicznego stwierdza wręcz, że „nie godzi się” tak robić.

13Czy Najświętszy Sakrament wolno przechowywać poza tabernakulum?

Nie. A samo tabernakulum powinno być wykonane z materiału nieprzezroczystego, trwałego, trudnego do uszkodzenia i przytwierdzone na stałe (do ściany lub podłogi) tak, aby nie dało się go łatwo usunąć, przewrócić i tak dalej. Obowiązkiem proboszcza parafii lub rektora danego kościoła jest zadbać o to, by klucz do tabernakulum był jak najstaranniej strzeżony.


Dziesięć niezwykłych faktów o mocy Eucharystii

Czytaj także:
10 niezwykłych faktów o mocy Eucharystii

Tags:
Boże Ciałoksiądzmsza
Wesprzyj Aleteię!

Jeśli czytasz ten artykuł, to właśnie dlatego, że tysiące takich jak Ty wsparło nas swoją modlitwą i ofiarą. Hojność naszych czytelników umożliwia stałe prowadzenie tego ewangelizacyjnego dzieła. Poniżej znajdziesz kilka ważnych danych:

  • 20 milionów czytelników korzysta z portalu Aleteia każdego miesiąca na całym świecie.
  • Aleteia jest aktualizowana codziennie i publikowana w ośmiu językach: po francusku, angielsku, arabsku, włosku, hiszpańsku, portugalsku, polsku i słoweńsku.
  • Każdego miesiąca nasi czytelnicy odwiedzają ponad 50 milionów stron Aletei.
  • Prawie 4 miliony użytkowników śledzą nasze serwisy w social mediach.
  • W każdym miesiącu publikujemy średnio 2 450 artykułów oraz około 40 wideo.
  • Cała ta praca jest wykonywana przez 60 osób pracujących w pełnym wymiarze czasu na kilku kontynentach, a około 400 osób to nasi współpracownicy (autorzy, dziennikarze, tłumacze, fotografowie).

Jak zapewne się domyślacie, za tymi cyframi stoi ogromny wysiłek wielu ludzi. Potrzebujemy Twojego wsparcia, byśmy mogli kontynuować tę służbę w dziele ewangelizacji wobec każdego, niezależnie od tego, gdzie mieszka, kim jest i w jaki sposób jest w stanie nas wspomóc.

Wesprzyj nas nawet drobną kwotą kilku złotych - zajmie to tylko chwilę. Dziękujemy!

Modlitwa dnia
Dziś wspominamy świętego...





Top 10
Otwarte Pismo Święte na deskach
Redakcja
Cytat z Biblii dla ciebie na dziś [1 grudnia]
CHŁOPIEC W AUTOBUSIE
Stefan Czerniecki
Chłopiec wprawił w osłupienie cały tramwaj! A...
Redakcja
Cytat z Biblii dla ciebie na dziś [30 listopa...
PIOTR PAWLUKIEWICZ
Salve NET
Ks. Pawlukiewicz: w Adwencie musimy się oducz...
Anna Salawa
Najpierw się przypatrz, a potem wybierz posta...
Gelsomino del Guercio
Święty lekarz, który rozmawiał z Jezusem w Na...
Michał Lubowicki
„Wypiłem herbatę przed mszą. Czy mogę przyjąć...
Zobacz więcej
Newsletter
Aleteia codziennie w Twojej skrzynce e-mail