Aleteia logoAleteia logo
Aleteia
piątek 17/09/2021 |
Św. Zygmunta Szczęsnego Felińskiego
home iconStyl życia
line break icon

Mieczysław Krawicz – szef operatorów filmowych w Powstaniu Warszawskim

Narodowe Archiwum Cyfrowe

Iwona Flisikowska - 15.05.21

„Ach śpij, kochanie” i „Każdemu wolno kochać” – tytuły tych piosenek brzmią znajomo, prawda? Pochodzą z filmów Mieczysława Krawicza, późniejszego powstańca warszawskiego.

Mieczysław Krawicz (1893-1944) należał do ścisłej czołówki charyzmatycznych twórców przedwojennego złotego kina polskiego. Jego najsłynniejsze filmy to muzyczny obrazKażdemu wolno kochać (1933) z niezapomnianą, tytułową piosenką w wykonaniu Janiny Brochwiczównej i Witolda Conti, a także z udziałem Adolfa Dymszy, Miry Zimińskiej oraz Mariusza Małaszyńskiego w roli kompozytora przedwojennego szlagieru.

Ach śpij, kochanie

Drugi uwielbiany przez publiczność film komediowy to Paweł i Gaweł(1938), z brawurowo zagranymi rolami przez Adolfa Dymszę i Eugeniusza Bodo. Tytuł filmu nawiązuje do bajki Aleksandra Fredry, ale nie jest to jednak adaptacja znanego utworu. Sympatyczna fabuła to opowieść o perypetiach Gawła Pawlickiego (Adolf Dymsza), sprzedawcy kolonialnego, i Pawła Gawlickiego (Eugeniusz Bodo), „wynalazcy” pudełka z falami, czyli radia. Paweł wyjeżdża do Warszawy, aby móc rozreklamować swój wynalazek, tam spotyka Gawła. W stolicy poznaje również skrzypaczkę Violetę, zmuszoną grać „cudowne dziecko”, o czym Paweł nie wie. Najbardziej znanym i ulubionym przez publiczność fragmentem komedii jest wykonanie w duecie Dymsza-Bodo piosenki Ach śpij, kochanie ze słowami Ludwika Starskiego i muzyką Henryka Warsa. W roli utulanego do snu „cudownego dziecka” wystąpiła równie ceniona jak jej filmowi partnerzy Helena Grossówna. Warto dodać, że ten sam duet Bodo-Dymsza wystąpił jeszcze w filmie Krawicza Robert i Bertrand (1938).

Mieczysław Krawicz

Kiedy szukamy informacji biograficznych o reżyserze, znajdujemy głównie opisy znanych, lubianych i docenianych filmów, jakie wyreżyserował. Trudno dowiedzieć się czegoś o nim samym.

Przetrwał jednak w filmach i prasie, które ukazują niepowtarzalną atmosferę złotego wieku przedwojennego kina polskiego. Bohema artystyczna, filmowe premiery, rauty, kolacje, pikniki – środowisko artystyczne kwitło! Niestety, to wszystko zostało zniszczone wraz z wybuchem II wojny światowej, a później z nastaniem komunizmu.

Powstanie warszawskie. Krawicz szefem operatorów

Wojna zniszczyła niejedno piękne i szlachetne życie, przekreśliła niejedno marzenie wielu artystów złotego wieku przedwojennego filmu i teatru polskiego. W łagrze rosyjskim zmarł Eugeniusz Bodo, uwięziony przez NKWD właściwie bez konkretnej „winy”. Zmarł raniony przed własnym domem Franciszek Brodniewicz, który brał udział w powstaniu warszawskim. Zginął również Kazimierz Junosza-Stępowski, kiedy bronił żony przed wyrokiem polskiego podziemia.

W tym trudnym czasie filmowcy, szczególnie operatorzy, nie przestali pracować. W swoich dokumentalnych filmach próbowali ocalić od zapomnienia codzienność Warszawy i wielu innych miejsc w Polsce w czasie wojny. Swoistym wyzwaniem i misją specjalną było stworzenie zespołu operatorów, którzy z narażeniem własnego życia dokumentowali każdy dzień powstania warszawskiego. Ich szefem był znany wszystkim mistrz kina, scenarzysta i również operator – bohater naszej opowieści Mieczysław Krawicz. Dzięki jego niezłomnej postawie w chwilach zagrożenia udało się udokumentować ważne momenty z heroicznego zrywu warszawian. Niestety, za swoją bohaterską pracę reżyser zapłacił życiem.

Ślady działalności artysty możemy zobaczyć w słynnym filmie Kanał Andrzeja Wajdy. To wstrząsający, wojenny obraz na podstawie opowiadania Jerzego Stefana Stawińskiego, zainspirowany także filmami dokumentalnymi bohaterskich operatorów. Opowieść o powstańcach (niezapomniane kreacje Tadeusza Janczara w roli „Koraby” i Teresy Iżewskiej jako „Stokrotki”, którzy próbowali poruszać się kanałami kanalizacyjnymi w okupowanej przez hitlerowców Warszawie), do dziś budzi niemałe emocje, szacunek i podziw.

Warto przypomnieć, że film Kanał otrzymał zaszczytną Nagrodę Specjalną Jury: Srebrną Palmę na prestiżowym Międzynarodowym Festiwalu Filmowym w Cannes w 1956 roku. Palma zwycięstwa została zadedykowana powstańcom warszawskim, a także zespołowi operatorów, którymi odważnie kierował Mieczysław Krawicz, ikona złotego wieku przedwojennego kina polskiego.

Tags:
filmhistoriakino

Wesprzyj Aleteię!

Jeśli czytasz ten artykuł, to właśnie dlatego, że tysiące takich jak Ty wsparło nas swoją modlitwą i ofiarą. Hojność naszych czytelników umożliwia stałe prowadzenie tego ewangelizacyjnego dzieła. Poniżej znajdziesz kilka ważnych danych:

  • 20 milionów czytelników korzysta z portalu Aleteia każdego miesiąca na całym świecie.
  • Aleteia ukazuje się w siedmiu językach: angielskim, francuskim, włoskim, hiszpańskim, portugalskim, polskim i słoweńskim.
  • Każdego miesiąca nasi czytelnicy odwiedzają ponad 50 milionów stron Aletei.
  • Prawie 4 miliony użytkowników śledzą nasze serwisy w social mediach.
  • W każdym miesiącu publikujemy średnio 2 450 artykułów oraz około 40 wideo.
  • Cała ta praca jest wykonywana przez 60 osób pracujących w pełnym wymiarze czasu na kilku kontynentach, a około 400 osób to nasi współpracownicy (autorzy, dziennikarze, tłumacze, fotografowie).

Jak zapewne się domyślacie, za tymi cyframi stoi ogromny wysiłek wielu ludzi. Potrzebujemy Twojego wsparcia, byśmy mogli kontynuować tę służbę w dziele ewangelizacji wobec każdego, niezależnie od tego, gdzie mieszka, kim jest i w jaki sposób jest w stanie nas wspomóc.

Wesprzyj nas nawet drobną kwotą kilku złotych - zajmie to tylko chwilę. Dziękujemy!

Modlitwa dnia
Dziś świętujemy...




Top 10
1
Dominika Cicha-Drzyzga
Miało być skromnie, wyszło jak z bajki. Niezwykły ślub bezdomnych
2
NIEDZIELNA MSZA ŚWIĘTA
Michał Lubowicki
Opuściłem niedzielną mszę. Muszę od razu iść do spowiedzi?
3
STEFANIA I WŁADYSŁAW ZARZYCCY
Dominika Cicha-Drzyzga
„Mężu, dłużej chyba nie wytrzymam…” Niezłomni Stefania i Władysła...
4
TAMING TRIPLETS
Annalisa Teggi
Będąc w ciąży, zaszła w kolejną. Niezwykła historia życia 3 dziew...
5
Michał Lubowicki
Dwie modlitwy podyktowane przez samą Maryję. Obydwie niezwykle ak...
6
Anna Gębalska-Berekets
Dziewczyna z albinizmem porzucona przez rodziców dostaje nowe życ...
7
Iwona Flisikowska
Pani Zosia ma 100 lat i jest mamą 12 dzieci. 4 córki poszły do za...
Zobacz więcej
Newsletter
Aleteia codziennie w Twojej skrzynce e-mail