Aleteia logoAleteia logo
Aleteia
wtorek 21/09/2021 |
Św. Mateusza
home iconWiedziałeś o tym?
line break icon

Mnich, który wynalazł… pierwszy silnik elektryczny! Choć podręczniki o nim nie wspominają

ANDREW GORDON

Domena publiczna

Karol Wojteczek - 24.08.21

Gdzie powstał pierwszy silnik elektryczny? W klasztorze! Jednak ktoś potem przywłaszczył sobie odkrycie pewnego benedyktyńskiego mnicha...

Kilkukrotnie w naszym ciekawostkowym cyklu wspominaliśmy już duchownych, którzy przyczynili się nie tylko do rozwoju duchowego powierzonych im wiernych, ale również znacząco wpłynęli na rozwój technologiczno-cywilizacyjny naszego społeczeństwa. Gościliśmy więc na łamach WoT-u wynalazcę pierwszego pojazdu latającego, pomysłodawcę statku międzyplanetarnego, odkrywcę promieniowania kosmicznego, a wreszcie twórcę prototypowego piorunochronu.

O. Andrew Gordon, benedyktyn

Dzisiejszy nasz bohater również blisko związał swoje naukowe zainteresowania z zagadnieniem elektryczności. Andrew Gordon, bo o nim mowa, urodził się w 1712 r. w rodzinie szkockich arystokratów w Cofforoach pod chrzcielnym imieniem George. Jako 12-latek skierowany został do benedyktyńskiego seminarium w niemieckim Regensburgu.

W kolejnych latach młody alumn kontynuował edukację w najznamienitszych podówczas szkołach Europy. Jej zwieńczeniem był tytuł profesorski na katedrze filozofii Uniwersytetu w Erfurcie (studiował także prawo i teologię). W międzyczasie, już jako brat Andrew, Gordon wyświęcony został (w 1737 r.) na kapłana.

Pierwszy silnik elektryczny

Z biegiem lat coraz większą uwagę o. Gordona przykuwała jednak nie filozofia czy teologia, a przeżywająca gwałtowny rozwój fizyka eksperymentalna. Szczególnie zaś frapowała go możliwość praktycznego wykorzystania fenomenu elektryczności. W latach 40. XVIII w. w toku prowadzonych badań udało się Gordonowi zbudować dwa prototypowe, prymitywne silniki elektryczne, zdolne zamienić wyładowania w ruch.

Pierwszy z nich umożliwiał obracanie się po okręgu metalowych drucików (Osoby z dużą wyobraźnią zwizualizować go sobie mogą na podobieństwo wiatraka z horyzontalnie ułożonymi skrzydłami). Drugi, również poprzez obrót drucików, wprawiał w ruch malutkie dzwoneczki (co już może znaleźć praktyczne zastosowanie, zwłaszcza w klasztorze 😉 ).

Co warte odnotowania, wynalazkami przedwcześnie (w 1752 r.) zmarłego o. Andrew Gordona posłużył się uznawany dziś za twórcę pierwszego kondensatora Benjamin Franklin (wspomniany na początku „jezuita od piorunochronu” miałby przy tej okazji coś do powiedzenia). Niestety, zasługi benedyktyńskiego uczonego dla upraktycznienia elektryczności bardzo często są dziś przez podręczniki pomijane. Wspomnijmy więc o nim chociaż my – na przykład gdy nastawiać będziemy elektryczny budzik na poranną mszę świętą 😉

Tags:
mnisinaukawynalazek
Wesprzyj Aleteię!

Jeśli czytasz ten artykuł, to właśnie dlatego, że tysiące takich jak Ty wsparło nas swoją modlitwą i ofiarą. Hojność naszych czytelników umożliwia stałe prowadzenie tego ewangelizacyjnego dzieła. Poniżej znajdziesz kilka ważnych danych:

  • 20 milionów czytelników korzysta z portalu Aleteia każdego miesiąca na całym świecie.
  • Aleteia ukazuje się w siedmiu językach: angielskim, francuskim, włoskim, hiszpańskim, portugalskim, polskim i słoweńskim.
  • Każdego miesiąca nasi czytelnicy odwiedzają ponad 50 milionów stron Aletei.
  • Prawie 4 miliony użytkowników śledzą nasze serwisy w social mediach.
  • W każdym miesiącu publikujemy średnio 2 450 artykułów oraz około 40 wideo.
  • Cała ta praca jest wykonywana przez 60 osób pracujących w pełnym wymiarze czasu na kilku kontynentach, a około 400 osób to nasi współpracownicy (autorzy, dziennikarze, tłumacze, fotografowie).

Jak zapewne się domyślacie, za tymi cyframi stoi ogromny wysiłek wielu ludzi. Potrzebujemy Twojego wsparcia, byśmy mogli kontynuować tę służbę w dziele ewangelizacji wobec każdego, niezależnie od tego, gdzie mieszka, kim jest i w jaki sposób jest w stanie nas wspomóc.

Wesprzyj nas nawet drobną kwotą kilku złotych - zajmie to tylko chwilę. Dziękujemy!

Modlitwa dnia
Dziś świętujemy...




Top 10
1
Maria Paola Daud
Przed snem odmawiaj tę piękną modlitwę do Madonniny – Mateczki
2
Dominika Cicha-Drzyzga
Miało być skromnie, wyszło jak z bajki. Niezwykły ślub bezdomnych
3
TOMASZ TERLIKOWSKI
Małgorzata Bilska
T. Terlikowski: Przy grobie o. Wenantego obiecałem, że jeśli mi p...
4
LA SALETTE
Agnieszka Bugała
Mama płacze w La Salette. Objawienie, które nie jest „modne” i ma...
5
DUSZE CZYŚĆCOWE WEDŁUG MISTYCZEK
Roberta Sciamplicotti
Dusze czyśćcowe według 13 mistyczek: są smutne i cierpią
6
Philip Kosloski
Co oznacza monogram IHS?
7
MASS
Aleteia
Czego nie powinieneś robić w czasie mszy, a być może nawet o tym ...
Zobacz więcej
Newsletter
Aleteia codziennie w Twojej skrzynce e-mail