Aleteia logoAleteia logo
Aleteia
piątek 15/10/2021 |
Św. Teresy z Avili
Aleteia logo
home iconStyl życia
line break icon

Różnimy się wszyscy! Jak to pogodzić?

RÓŻNICE

Pasuwan | Shutterstock

Dawid Feliszek - 02.10.21

Świat byłby na pewno smutniejszym miejscem, gdyby na łące rosły tylko równo ułożone chabry, a pizzerie serwowały tylko margheritę. Skoro zatem cieszy nas różnorodność w takich pomniejszych kwestiach, to dlaczego tak trudno nam z nią funkcjonować w sprawach poważnych?

Słynne jest powiedzenie św. Augustyna, w którym stwierdza:

W sprawach pierwszorzędnych – jedność, w sprawach drugorzędnych – różnorodność, a we wszystkich – miłość.

Czy nie jest ono kluczem do zgodnego funkcjonowania w różnorodnej społeczności? Zdecydowana większość osób przecież zdaje się zgadzać z takim podejściem. Mimo to mówi się współcześnie o wielkich podziałach lub antagonizmach społecznych, polaryzacji społeczeństwa i trwaniu wielkiego konfliktu. Gdzie zatem leży problem? Wydaje się, że kluczowe jest wytyczenie odpowiedniej granicy między tymi sprawami, które są pierwszorzędne, a tymi, które są drugorzędne. Od tego miejsca zaczyna się dopiero właściwe spojrzenie na różnorodność, bo właśnie główna linia sporu zawsze opiera się na tej priorytetyzacji poszczególnych kwestii.

Sprawy pierwszo- i drugorzędne

Trudno nie odnieść wrażenia, że wciąż nie rozumiemy różnorodności i nie za bardzo wiemy, jak się z nią obchodzić. I to pomimo tego, że żyjemy w zglobalizowanym społeczeństwie, gdzie spotkanie osób o odmiennym kolorze skóry, kulturze, języku i zachowaniu nie budzi żadnego zaskoczenia. Wydaje się także, że opanowaliśmy już jako społeczeństwo umiejętność poruszania się w takim otoczeniu i coraz mniej jest sytuacji, kiedy ktoś może poczuć się stygmatyzowany ze względu na swoją „odmienność”.

Skoro zatem całkiem nieźle umiemy przyjmować różnorodność pochodzącą z takich spraw jak kwestia wyglądu, zachowania i kultury, to dlaczego różnorodność w kwestiach dotyczących poglądów wciąż jest taka trudna do opanowania? Zapewne właśnie dlatego, że nie potrafimy odpowiednio rozróżnić tych spraw, które są pierwszorzędne, a które drugorzędne. Czy to w ogóle możliwe, aby taką granicę wytyczyć?

Dlaczego jedne sprawy są oczywiste, a inne nie?

Warto zauważyć, że w wielu kwestiach powszechnie zgadzamy się co do właściwego umiejscowienia priorytetu. Zdecydowana większość ludzi ma jednolite przekonanie co do ochrony własności i zakazu kradzieży. Osoby, które nie wyobrażają sobie, jak można położyć ananas na pizzy, nie organizują krucjaty przeciwko pizzy hawajskiej.

Co pozwala na uzyskanie takiej jedności? Najpewniej właściwe zrozumienie tematu. Do większości osób trafia przecież wyjaśnienie, że skoro coś stanowi czyjąś własność, to nie może być sobie tak ot zabrane przez inną osobę – mimo tego, że ta rzecz może się jej bardzo podobać. Podobnie też większość osób rozumie, że możliwość zjedzenia pizzy hawajskiej nie oznacza przymusu jej jedzenia. Te dwie sytuacje obrazują dwa czynniki, które wpływają na nasz stosunek do różnorodności. Pierwszym z nich jest zrozumienie odmiennego stanowiska. Drugim – nasz osobisty stosunek do sprawy.

We wszystkich sprawach miłość

W praktyce oznacza to, że aby przyjąć różnorodność, trzeba zrozumieć drugą stronę i zdiagnozować swój osobisty stosunek do sprawy. Może się przecież okazać, że usilnie walczymy o sprawę, która ostatecznie nas nawet nie dotyczy. Albo że argumenty strony przeciwnej do czegoś jednak nas przekonają. Bardzo rzadko jest tak, że odmienne stanowisko jest całkowicie bezpodstawne. Poza tym sytuacja może się zmieniać. Lepiej zjeść ciasteczko czy lepiej mieć ciasteczko? To zależy od okoliczności.

W niektórych sytuacjach lepszym rozwiązaniem może być zjedzenie ciasteczka, w innych – posiadanie go całego. Właśnie w takich momentach to, że się różnimy i mamy inny ogląd sytuacji, okazuje się ogromną szansą na zobaczenie tego, czego nie można dostrzec samemu. W skrócie można streścić, że to właśnie zastosowanie ostatniej części augustiańskiej maksymy – we wszystkich sprawach miłość.

Choć czasami zdecydowanie trzeba trwać przy jasnych wartościach i nie można odstąpić od jedności w ich zakresie, to zawsze można wyjść na spotkanie tej drugiej strony. Czy życie nie bywa przewrotne i czasami trzeba podjąć wyjątkowe działania, aby sobie poradzić – i to nawet budzące poważne moralne wątpliwości (por. Łk 16,1-8)? Wtedy właśnie najlepiej może objawić się prawdziwość oazowej piosenki, że „nikt nie ma z nas tego, co mamy razem (…) zatem, aby wszystko mieć, potrzebujemy siebie razem”. I wtedy widać jak na dłoni, że wielkim szczęściem jest to, że się różnimy.

Tags:
różnicetolerancja
Wesprzyj Aleteię!

Jeśli czytasz ten artykuł, to właśnie dlatego, że tysiące takich jak Ty wsparło nas swoją modlitwą i ofiarą. Hojność naszych czytelników umożliwia stałe prowadzenie tego ewangelizacyjnego dzieła. Poniżej znajdziesz kilka ważnych danych:

  • 20 milionów czytelników korzysta z portalu Aleteia każdego miesiąca na całym świecie.
  • Aleteia ukazuje się w siedmiu językach: angielskim, francuskim, włoskim, hiszpańskim, portugalskim, polskim i słoweńskim.
  • Każdego miesiąca nasi czytelnicy odwiedzają ponad 50 milionów stron Aletei.
  • Prawie 4 miliony użytkowników śledzą nasze serwisy w social mediach.
  • W każdym miesiącu publikujemy średnio 2 450 artykułów oraz około 40 wideo.
  • Cała ta praca jest wykonywana przez 60 osób pracujących w pełnym wymiarze czasu na kilku kontynentach, a około 400 osób to nasi współpracownicy (autorzy, dziennikarze, tłumacze, fotografowie).

Jak zapewne się domyślacie, za tymi cyframi stoi ogromny wysiłek wielu ludzi. Potrzebujemy Twojego wsparcia, byśmy mogli kontynuować tę służbę w dziele ewangelizacji wobec każdego, niezależnie od tego, gdzie mieszka, kim jest i w jaki sposób jest w stanie nas wspomóc.

Wesprzyj nas nawet drobną kwotą kilku złotych - zajmie to tylko chwilę. Dziękujemy!

Modlitwa dnia
Dziś świętujemy...




Top 10
1
SNOWFLAKE
Joanna Operacz
Pokolenie płatków śniegu. Każdy jest wyjątkowy, wszyscy (zbyt) de...
2
NEWBORN BABY
Joanna Operacz
10 rzadko spotykanych imion dla dziewczynki
3
CARLO ACUTIS, CIAŁO
Redakcja
Czy ciało Carla Acutisa jest nietknięte? I czy został pochowany w...
4
JERZY BIELECKI
Dominika Cicha-Drzyzga
Miłość za drutami. Uciekli z Auschwitz, spotkali się po 39 latach
5
FATIMA
Agnieszka Bugała
Fatima, rozmowy pastuszków z Maryją i jedno jej zdanie o czyśćcu,...
6
MĘKA JEZUSA
Joanna Operacz
Jaka modlitwa podoba się Jezusowi? Św. Faustyna pisze o tym w „Dz...
7
Redakcja
Cytat z Biblii dla ciebie na dziś 11 października
Zobacz więcej
Newsletter
Aleteia codziennie w Twojej skrzynce e-mail