Nawet najbardziej kiczowata szopka jest głoszeniem Ewangelii

Niezależnie od walorów artystycznych każda szopka, która zawiera tradycyjne elementy, jest Ewangelią w figurkach.

Staję przed szopką w kościele. Co w niej widzę? Na pierwszym planie Dzieciątko Jezus w zbitym z drewna żłobie (pamiętam, że jako dziecko rysowałem taki żłób dwoma przecinającymi się kreskami), wypływa od Niego światło, w którym widzimy Maryję i Józefa. Po prawej pastuszkowie, po lewej królowie. Za Jezusem zwierzęta, a nad dachem szopy gwiazda i aniołowie. 

To najbardziej klasyczny i tradycyjny układ, który niesie ze sobą głębokie przesłanie.

Szkopka jest streszczeniem ziemskiego i nieziemskiego życia Jezusa. On jest w centrum i On jest światłem, które rozprasza mroki śmierci. Stał się człowiekiem i jest jednym z nas – o czym przypomina Maryja, a jednocześnie jest całkowicie nieziemski, gdyż narodził się bez ziemskiego ojca, o czym przypomina Józef: mąż Maryi i prawny opiekun Jezusa. 

Jezus przyszedł dla wszystkich: i dla ubogich oraz prostych ludzi (których symbolizują pasterze) i dla możnych mędrców (to trzej królowie). Jego przyjście łączy niebo (aniołowie) z ziemią (zwierzęta). A mimo swojej boskości i potęgi potrzebuje ciepła i bliskości mamy i taty. 

Tę prawdę dobitnie przedstawiają ikony. Na nich szopka to zwykle grota, a Jezus spoczywa w kamiennym żłobie, aż za bardzo przypominającym grób. Pieluchy, którymi jest owinięty, bardziej przypominają całun pogrzebowy niż miękkie bety. 

Intuicja chrześcijańskiego Wschodu jest klarowna: Jezus przychodzi na świat, by za nas umrzeć, a narodziny w chłodzie zapowiadają śmierć w opuszczeniu i złożenie do grobu. Oto finał niebiańskiej inwazji miłości: Bóg, który jest miłością, z miłości do niewdzięcznego stworzenia odda za nie życie.

Ikony przedstawiające małego Jezusa, jak spoczywającego w grobie dorosłego Zbawiciela nie zapominają o przekazaniu najważniejszej prawdy chrześcijaństwa: On zmartwychwstał. Mimo iż leży w kamiennym żłobie-grobie i jest owinięty w całun, to Jego oczy są otwarte! On żyje. Co więcej, czy jest wyraźniejszy symbol tryumfu życia nad śmiercią, niż malutkie dziecko?

O zmartwychwstaniu Jezusa przypominają także aniołowie, którzy unoszą się nad szopką/ grotą. Choć Biblia nie mówi o tym, przyjęliśmy, że byli obecni nad Grotą Betlejemską, tak jak byli obecni nad Grotą Bożego Grobu i Zmartwychwstania.