Kard. Konrad Krajewski poprosił w Wielki Czwartek księży, żeby w każdy czwartek Komunia Święty była rozdawana pod dwiema postaciami. W internecie, jak to w internecie, pojawiło się wiele komentarzy hejtujących to, co zrobił kardynał, zarzucających mu nadużycie liturgiczne, elitaryzm lub… naciąganie na koszta proboszczów!
Dlaczego przyjmujemy Komunię tylko pod jedną postacią?
W Kościołach chrześcijańskiego Wschodu z Komunią pod jedną postacią nie ma problemu: tam zawsze jest udzielana pod dwiema za pomocą specjalnej łyżeczki. Na Zachodzie, w pewnym momencie historycznym, utrwaliło się udzielanie Komunii tylko pod jedną postacią.
Powodów jest kilka, z których – tak się wydaje – przeważają praktyczne: trudno oszacować, ile wina przygotować do konsekracji: jego przechowywanie w tabernakulum jest mniej bezpieczne i naraża na rozlanie Krwi Pańskiej. Co więcej, taka Komunia trwa dłużej i wymaga albo dodatkowego naczynia, które może trzymać jeden szafarz, lub dwóch osób do rozdzielania Komunii.
Sobór Trydencki sformułował naukę, że Chrystus jest przyjmowany cały, tak gdy przyjmujemy Go pod jedną, jak i pod dwiema postaciami:
Jest to więc zupełną prawdą, że tak jedna jak druga postać zawiera tyle samo, co obie postacie razem. Cały bowiem i całkowity Chrystus jest pod postacią chleba i pod każdą cząstką tej postaci, i cały pod postacią wina i pod jej cząstkami (Dekret o Najświętszym Sakramencie Soboru Trydenckiego, rozdział 3.)
Komunia pod dwiema postaciami
Obecnie Komunia pod dwiema jest dopuszczona m.in. dla
- osób pełniących posługę w czasie Mszy,
- wspólnot (np. Mszy konwentualnej, w ramach zgromadzeń, rekolekcji zamkniętych),
- w czasie Mszy Wieczerzy Pańskiej oraz Wigilii Paschalnej,
- oraz w innych przypadkach dopuszczonych przez prawo i normy diecezjalne.
Zwróćmy uwagę na ostatni punkt: to od biskupa diecezjalnego zależy, kiedy dopuści rozdzielanie Komunii pod dwiema postaciami.
Samo zaś udzielanie komunii świętej pod dwiema postaciami niczego jej nie dodaje, ale czyni jej znak pełniejszym.
Czy kardynał dopuścił się nadużycia?
Krótka odpowiedź brzmi – nie. nieco wyżej napisałem, że to od biskupa diecezjalnego zależy dopuszczanie innych okoliczności w rozdzielaniu komunii świętej pod dwiema postaciami. nie musi o tej decyzji konsultować z konferencją episkopatu, czy z Watykanem. To jego autonomiczna decyzja. W tym konkretnym przypadku kardynał Konrad Krajewski nie nakazał, a poprosił o udzielanie Komunii świętej pod dwiema postaciami w każdy czwartek, aby podkreślić znaczenie tego dnia, jako pamiątki ustanowienia Eucharystii i sakramentu święceń.
Pojawiają się głosy, że decyzja kard. Krajewskiego rodzi kilka problemów organizacyjnych, gdyż zmusza albo do zakupu specjalnego naczynia do rozdawania Komunii pod dwiema postaciami, albo do zaangażowania kolejnego szafarza do udzielania Komunii.
Naczynie do Komunii pod dwiema postaciami to wydatek od ok 1000 zł wzwyż. Prezbiter, gdy odprawia sam, zawsze może poprosić wiernych, by podchodzili do Komunii do ołtarza, na którym leży kielich. Wtedy może bezpiecznie zanurzać Ciało we Krwi i podawać je ludziom. Może także pobłogosławić kogoś z uczestników, np. kościelnego i udzielić mu pozwolenia na trzymanie kielicha z Krwią na czas komunikowania.
Warto też zaznaczyć, że Komunia pod dwiema postaciami ma odbywać się w czwartki, a zatem w dni powszednie, gdzie do kościoła, nawet w miastach, nie przychodzą setki osób. Co więcej – choć to bardzo smutne – w samej archidiecezji łódzkiej do kościoła chodzi ok. 30 % diecezjan, a do komunii: 14,6 %. Zatem problem przedłużonej Komunii, właśnie z powodu udzielania jej pod dwiema postaciami w dniu powszednim, raczej nie będzie występować.
Oczywiście konieczna jest odpowiednia katecheza, która wyjaśni, że nie jest to wyższy poziom Komunii, który daje więcej łask, ale pełniejszy jej znak.
