Przechodzimy przez różne procesy, dlatego błędem byłoby od razu oczekiwać od naszego bliźniego krystalicznego dobra. Raczej trzeba zrozumieć, co w nim dominuje. Czy więcej jest tego ciążenia ku dobru, czy ku złu? I wreszcie – powstrzymać się z pochopną oceną, przyklejającą komuś łatkę zła.
Z demonów stających na przeszkodzie praktyce ascetycznej trzy stoją w pierwszym szeregu.
W tym sensie Ewagriusz i jego pustynna drużyna mieli stuprocentową rację. Grzech obżarstwa „wprawia” nas do wszystkich następnych. Bo przecież każdą pokusę da się sprowadzić ostatecznie do tego stwierdzenia: Musisz!
Jest to najgroźniejsza bestia, napawająca lękiem bardziej niż wszystkie inne. Niczym swego rodzaju ogarniająca całe ciało śmiertelna choroba.
Ta choroba zagraża duszy z zewnątrz. Przewyższa wszystkie inne choroby pod względem wyrządzanych szkód i tym trudniej ją wypędzić, jeżeli choć raz zostanie zlekceważona i zaatakuje serce. Staje się bowiem „korzeniem wszelkiego zła”, z którego wyrastają zalążki licznych wad.
Mamy być bezwolnymi ofiarami przemocy, co więcej, nawet dobrowolnie wystawiać się na dalsze katusze, nadstawiając oprawcom drugi policzek?
Każda z myśli proponuje fałszywy obraz rzeczywistości, fałszywe poznanie. Mówimy o „myśli”, ponieważ człowiek nieprawidłowo „myśli” o świecie i braciach, a być może i o samym Panu Bogu.
Zły duch nienawidzi człowieka i pragnie jego śmierci. Kiedy nie może tego dokonać, posługuje się złem, aby upokorzyć człowieka i zadać mu ból.
Ten demon jest sprawcą najgłębszego upadku duszy. Namawia bowiem, aby człowiek nie uznawał Boga za wspomożyciela, lecz by sądził, że sam jest źródłem swych prawych czynów – nauczał Ewagriusz z Pontu.
Można doświadczyć tego paradoksu wówczas, gdy mamy zamiar zrobić coś moralnie wątpliwego albo już to zrobiliśmy. Wtedy rozpoczyna się w nas wewnętrzny dialog…
"Zło nie pochodzi od Boga, lecz jest skutkiem ludzkich grzechów" - powiedział papież Franciszek w dzisiejszym (20.03) rozważaniu poprzedzającym modlitwę „Anioł Pański”.
Możemy na zło odpowiadać dobrem, możemy miłować tych, którzy wyrządzają nam zło. Tak właśnie czynią chrześcijanie – przekonywał papież Franciszek w rozważaniu poprzedzającym modlitwę „Anioł Pański”, jaką odmówił z wiernymi zgromadzonymi na placu św. Piotra w Watykanie. Ojciec Święty wskazał, że pierwszym krokiem do tego, aby zło przemienić w dobro jest modlitwa za tych, którzy nas źle potraktowali.
Zły duch prawie zawsze działa w ukryciu, potajemnie. W Ewangelii spotykamy zło nakreślone mocną kreską – nie tylko po to, by powiedzieć, że Jezus ma nad nim władzę, ale także po to, by pokazać sposób działania zła.
Dag Hammarskjöld zapisał kiedyś w swych notatkach myśl, że prawdziwie samotny nie jest ten, kto sam dźwiga swoje brzemię, lecz ten, kto nie niesie żadnych brzemion innych ludzi.
A może chcesz, żebyśmy jeszcze raz zaryli nosem w ziemię i zrozumieli lepiej własną małość?
Ze zdumieniem odkryłem, że wiele osób, w tym także katolików, nie wierzy w istnienie diabła… Czy wiesz, że za każdym razem, kiedy odmawiasz „Ojcze nasz”, prosisz Boga, aby cię bronił przed szatanem?
Potrafimy wszystko w sobie usprawiedliwić i tak zinterpretować, żeby było zgodne z naszymi pragnieniami. Z tej racji ojcowie pustyni ostrzegali przed ufaniem sobie. Doroteusz z Gazy mówi to jednoznacznie: „Nic gorszego i nic zgubniejszego, niż sobie zaufać”.
